Pawitoxa Rûmetê Merdimîye: Îoanna Kuçuradî
Fîlozofa namdare û pawitoxa heqanê merdiman Prof. Dr. Îoanna Kuçuradî vizêr dinyaya xo bedilnaye. Felsefeyê aye yo ke rûmetê merdimîye û etîkî gêno merkeze xo, seba çareserkerdişê persa kurdan zî yew xeta têdûştîye û aştîya bêferq nîşan dabi. A bi felsefeyê xo, seba pêro şaran rayîrê edaletî roşnî kerd.
Dinya akademîkî û warê pawitişê heqanê merdiman yew vîndîbîyayîşo pîl ciwîya. Fîlozofa pîle, Sereka Sazîya Felsefeyî ya Tirkîya Prof. Dr.Îoanna Kuçuradî vizêr weşîya xo kerde vîndî. Aye pêro cuyeya xo daye xebatanê etîkî, heqanê merdiman û felsefeyê azadîye. Vînîbîyayîşê aye, nê tenya seba akademîya Tirkîya, seba pêro pawitoxanê heqan û merdimanê ke wayîrê vîjdanî yê, yew kêmîbîyayîş o.
Felsefeyê İoanna Kuçuradi, tewr zaf cîyakerdişî ra dûrî vindertêne û binpaykerdişê heqan red kerdêne. Aye gore, merdim, nasnameyê xo, ziwanê xo û kulturê xo çi beno wa bibo, wayîrê yew rûmetî yo û qet yew kes nê rûmetî ra nêeşkeno tawîz bido. Nê çarçeweyî de, nêzdîbîyayîşê aye yê seba persa kurdan zî, nê nêrînê aye yê gerdûnî û etîkî ra cîya nêbi. Kuçuradi, persa kurdan tenya sey yew persa sîyasîye ya zî asayîşî nêdîyêne; aye na perse sey yew persa heqanê merdiman, asîmîlasyon û bêmiradîya vera rûmetê merdimîye hesibnayêne.
Seba Kuçuradî, çareserîya pêro persan, bîlhesa persa kurdan, şîdet û tadayî ra nê, nasname û heqanê komelkîyan naskerdişî ra vîyartêne. A, her tim vera tedaya sîstematîke, înkar û qedexekerdişê ziwanî de vindertêne. Aye tim vatêne ke, şertê yew cuye bi aştî û têdûştîye o yo ke ganî her şar û her kes bikêro pê ziwan û kulturê xo, bêters û bêtesîr cuye biko. Qedexekerdişê ziwanê dayîke û nasnameyê kurdan ser o zextî, goreyê felsefeyê aye, rasterast hêrişêk o vera rûmetê merdimîye û binpaykerdişê bingeyê etîkî yo.
Kuçuradî, cuyeya xo de rayîrê rastîye ra qet fek nêverda û vera bêedaletîye de tim vengê xo kerd berz. Fikrên aye yê etîkî, ewro seba mucadeleyê kurdan yê seba heq û edaletî zî yew roşnî yo. A bawer kerdêne ke, merdimîya raşte uca de dest pêkena ke merdim rûmetê yê bînî sey rûmetê xo bipawo. Eke yew komel de yew şar pê ziwan û nasnameyê xo nêşêno cuye biko, o komel de merdimîye û etîk birîndar ê.
Şîyayîşê Îoanna Kuçuradî, yew vengê aştîye û edaletî kêm kerd, la felsefeyê aye yê heqanê merdiman, xoverdayîşê şaran yê seba rûmetî de do tim biciwîyo. Fikrên aye do rayîrê pawitoxanê heqan tim roşnî bikêro. Ma do aye bi hurmet û minet vîr bîyarê.
