Estareyo Sûr yo xoverdayîşê zindanê Amedî: Alî Çîçek

Tarîxê 12ê Êlula 1980î ra dima, Kurdistan û Tirkîya de tarîyîyêka girane dest pêkerde. Cuntaya leşkerî ya faşîste, şarê kurdî û xoverdêrî kerdî hedef û zindanî kerdî merkezê îşkenceyî. Labelê mîyanê nê zindanan de yew zindan tarîx de bi hawayêko sîyah ame naskerdene; Zindanê Amedî. Zindanê Amedî de o wext binê îdare û sîyasetê Esat Oktay Yildiranî de îşkenceyêko sîstematîk û bêeman ame kerdene. Armancê dewlete tena cezakero nêbî; armanc o bî ke îradeyê tepişteyanê sîyasîyan bişiknê, înan teslîm bigêrê û şexsê înan de îradeyê xoverdayîşê şarê kurdî çin bikerê. Coka her tewir îşkence, heqaret û bêrûmetkerdiş mîyanê zindanî de rojane pêk ameyêne. La vera nê polîtîkayanê leyminan, xoverdayîşêko xurt vejiya.

Rojîya Mergî ya Pîle

No xoverdayîş, serra 1982yî de dest pêkerd. Verî bi çalakîya Mazlum Doganî ya 21ê Adare vengêko pîl ard. Dima kî bi çalakîya Çaran (Ferhat Kurtay, Necmî Oner, Mahmût Zengîn, Eşref Anyik) pîlêr bî û mojna zaliman ke îradeyê azadîye çin nêbeno. Labelê îşkenceyê zindanî hema kî dewam kerdêne. Semedê peynîardişê nê zulmî, 14ê Temmuza 1982yî de Mehkemeya Leşkerî ya Amedî de M. Hayrî Durmuşî qisey kerd û da zanayene ke ê dest bi "Rojîya Mergî ya Pîle" kenê. M. Hayrî Durmuşî ra dima Kemal Pîr, Alî Çîçek û Akîf Yilmazî kî tewrê na çalakîye bîyî. Na çalakîye waştişêko şexsî nêgirewtêne xo mîyan, waştişo tewr pîl o bî ke îşkence biqedo û rûmetê însanan bêro pawitene.

Xoverdayîş û serkewtiş esto

Mîyanê nê xoverdêran de o tewr ciwan Alî Çîçek bî. Alî Çîçek serra 1961î de qezaya Xelfetî ya Riha de ameyo dinya. O, wexto ke hema yew xorto ciwan bî, tewrê têkoşînê azadîye bî. Zindanê Amedî de mîyanê îşkenceyê tewr giranî de qet tawîz nêda. Rixmê temenê xo yê ciwanî, xeta xoverdayîşî ra qet apey game nêeşte. Vera zulmkaran de tim sereberz mend û serî nêard war. Wexto ke ey ra vatêne teslîm bibo û poşmanîye qebul bikero, vergirewtişê ey o tarîxî qet nêvîrîya. Ey mehkeme de dîk û rasterast vat: "PKK de teslîmîyet û poşmanîye çin a, PKK de xoverdayîş û serkewtiş esto!" Bi nê vatîşanê xo, o bî sembolê xort û ciwanan. Coka embazê ey yê têkoşînî, bi taybetî kî Kemal Pîrî ey rê vatêne "Estareyo Sûr". O, bi roşnîya xo ya ciwanî, zindanê tarîyî de bibî estareyêko bêqisûr.

Karwanê şehîdan

Çalakîya Rojîya Mergî ya Pîle roj bi roj bi zehmetîyanê giranan dewam kerde. Bedenê înan hêdî hêdî helîyayêne, la îradeyê înan roj bi roj bîyêne asîn. 7ê Êlule de Kemal Pîr, 12ê Êlule de M. Hayrî Durmuş û 15ê Êlule de kî Akîf Yilmazî canê xo feda kerd. 17ê Êlula 1982yî de kî, wexto ke çalakîye roja xo ya 65îne de bî, "Estareyo Sûr" Alî Çîçekî rehmet kerd û kewt karwanê şehîdan. Alî Çîçek bi qerardarî û sekna xo ya xurt wexteke ciwan de xoverdayîşêko pîl ramit. Vîrardişê ey êdî seba şarê kurdî yew bîranîna rûmetî yo.

Nê çehar qehremanan, bedenê xo kerdî pird û tarîyîya zindanî kerd roşnî. Ê bîyî rîhê neweyî yê xoverdayîşê şarê kurdî. Ewro kî, raveyşê 14ê Temmuze û cangorîyê na çalakîye têkoşînê azadîye rê rayîr nîşan danê. Hema zî bîranîna Alî Çîçekî û xoverdayîşê Zindanê Amedî ser ra çil serrî vîyartî labelê girîngîya xo qet vîndî nêkerda. Şarê kurdî, Estareyo xo yo Sûr qet vîrî nêkerd û do qet vîrî nêkero. Nameyê ey êdî tarîxê şarê xo de bi herfanê zêrînan ameyo nuştene.